علت غربالگری سرطان سینه چیست؟

سرطان پستان یکی از شایع ترین سرطان ها در میان زنان است و تشخیص آن در مراحل اولیه می تواند فرصت بیشتری برای درمان موثر و کنترل بیماری فراهم کند. به همین دلیل، غربالگری سرطان پستان برای شناسایی تغییرات مشکوک پیش از بروز علائم اهمیت دارد. در غربالگری سرطان سینه، پزشک بر اساس سن، سابقه خانوادگی، عوامل خطر و شرایط فرد، مناسب ترین روش یا ترکیبی از روش های بررسی پستان را تعیین می کند. ماموگرافی مهم ترین روش تصویربرداری برای غربالگری در افراد با خطر متوسط است، اما در برخی افراد ممکن است سونوگرافی یا MRI نیز بر اساس شرایط فردی به بررسی های تکمیلی اضافه شود.

غربالگری سینه چیست؟

غربالگری سینه به مجموعه ای از بررسی ها گفته می شود که با هدف شناسایی زودهنگام سرطان پستان در افرادی انجام می شود که هنوز علائم یا نشانه مشخصی از بیماری ندارند. مهم ترین روش غربالگری در افراد با خطر معمول، ماموگرافی است که می تواند برخی تغییرات غیرطبیعی و ضایعات پستان را پیش از ایجاد علائم قابل توجه شناسایی کند. بر اساس شرایط فرد، سابقه خانوادگی و میزان خطر ابتلا، پزشک ممکن است روش های تصویربرداری دیگری مانند سونوگرافی یا MRI سینه را نیز برای بررسی تکمیلی یا غربالگری افراد پرخطر توصیه کند.

چرا غربالگری سرطان پستان انجام می شود؟

هدف از غربالگری سرطان پستان، شناسایی تغییرات مشکوک و سرطان در مراحل اولیه، پیش از ایجاد علائم واضح و قابل لمس شدن توده است. تشخیص زودهنگام می تواند فرصت بیشتری برای انتخاب درمان مناسب فراهم کند و در برخی موارد از پیشرفت بیماری و عوارض ناشی از تشخیص دیرهنگام جلوگیری کند. مهم ترین دلایل انجام غربالگری سرطان پستان عبارتند از:

• تشخیص سرطان در مراحل اولیه: غربالگری می تواند برخی سرطان های پستان را پیش از ایجاد علائم یا زمانی که هنوز اندازه و وسعت بیماری محدود است، شناسایی کند. تشخیص بیماری در مراحل اولیه معمولا امکان استفاده از گزینه های درمانی بیشتری را فراهم می کند.
• کاهش خطر مرگ ناشی از سرطان پستان: هدف اصلی غربالگری، تشخیص زودهنگام سرطان هایی است که ممکن است در صورت شناسایی دیرتر، پیشرفته تر شوند. شواهد نشان می دهد انجام منظم ماموگرافی در گروه های سنی مناسب می تواند خطر مرگ ناشی از سرطان پستان را کاهش دهد.
• شناسایی تغییرات غیرطبیعی پیش از بروز علائم: بعضی تغییرات پستان ممکن است در ابتدا باعث درد، توده قابل لمس یا تغییر ظاهری نشوند. تصویربرداری می تواند برخی از این تغییرات را پیش از آنکه فرد متوجه علامت مشخصی شود، نشان دهد.
• امکان شروع درمان در زمان مناسب: زمانی که یک ضایعه مشکوک در غربالگری شناسایی می شود، بررسی های تشخیصی مانند تصویربرداری تکمیلی یا در صورت نیاز بیوپسی می توانند با سرعت بیشتری انجام شوند. در صورت تایید سرطان، درمان نیز می تواند در مرحله مناسب بیماری آغاز شود.
• شناسایی افراد نیازمند بررسی های بیشتر: نتیجه غربالگری فقط به تشخیص سرطان محدود نمی شود. گاهی تصویربرداری نشان می دهد که فرد به بررسی های تکمیلی مانند سونوگرافی، ماموگرافی تشخیصی یا در گروه های پرخطر MRI نیاز دارد. این موضوع به پزشک کمک می کند برنامه بررسی را متناسب با شرایط فرد ادامه دهد.

در نتیجه، غربالگری به معنای تشخیص قطعی سرطان نیست؛ بلکه راهی برای پیدا کردن تغییرات مشکوک در زمانی است که فرد ممکن است هنوز هیچ علامتی نداشته باشد. به همین دلیل، زمان شروع و فاصله بین غربالگری ها باید بر اساس سن، سابقه خانوادگی، عوامل خطر و شرایط فرد تعیین شود.

روش های غربالگری سرطان سینه

روش های غربالگری سرطان سینه با هدف شناسایی سرطان در زنانی انجام می شوند که هنوز علامت یا نشانه ای از بیماری ندارند. انتخاب روش مناسب به عواملی مانند سن، میزان خطر ابتلا، سابقه خانوادگی و برخی شرایط پزشکی بستگی دارد. ماموگرافی روش اصلی غربالگری برای زنان با خطر متوسط است و در افراد دارای خطر بالای ابتلا ممکن است MRI نیز در کنار ماموگرافی در برنامه غربالگری قرار گیرد. سونوگرافی، معاینه پستان و بیوپسی نیز در شرایط مشخص کاربرد دارند، اما نباید همه آنها را به عنوان روش مستقل غربالگری سرطان سینه در نظر گرفت.

ماموگرافی سینه

ماموگرافی با استفاده از اشعه ایکس با دوز پایین، تصاویری از بافت پستان تهیه می کند و مهم ترین روش تصویربرداری برای غربالگری سرطان سینه در زنان با خطر متوسط محسوب می شود. این روش می تواند برخی سرطان ها و تغییرات غیرطبیعی را پیش از آنکه فرد متوجه توده یا سایر علائم شود، شناسایی کند. در صورتی که ماموگرافی غربالگری یافته ای مشکوک نشان دهد، ممکن است برای بررسی دقیق تر، ماموگرافی تشخیصی یا روش های تصویربرداری دیگری درخواست شود.

MRI سینه

MRI سینه برای همه زنان به صورت روتین انجام نمی شود، اما ممکن است برای افرادی که خطر بالاتری برای ابتلا به سرطان پستان دارند، در کنار ماموگرافی به عنوان بخشی از برنامه غربالگری استفاده شود. افرادی که برخی جهش های ژنتیکی پرخطر دارند، سابقه خانوادگی قابل توجهی دارند یا در سنین پایین تحت پرتودرمانی قفسه سینه قرار گرفته اند، ممکن است در این گروه قرار بگیرند. تصمیم درباره انجام MRI باید بر اساس میزان خطر فرد و نظر پزشک گرفته شود.

سونوگرافی سینه

سونوگرافی سینه اصفهان به طور معمول جایگزین ماموگرافی برای غربالگری زنان با خطر متوسط نمی شود. این روش بیشتر برای بررسی یک توده یا یافته غیرطبیعی و همچنین تکمیل اطلاعات به دست آمده از ماموگرافی کاربرد دارد. سونوگرافی می تواند به پزشک کمک کند برخی توده های جامد را از کیست های حاوی مایع افتراق دهد. در برخی زنان با بافت پستان متراکم نیز ممکن است تصویربرداری تکمیلی مطرح شود، اما استفاده از سونوگرافی به عنوان غربالگری تکمیلی باید با توجه به شرایط فرد و نظر پزشک انجام شود.

معاینه پستان

معاینه بالینی پستان شامل بررسی ظاهری و لمس پستان و نواحی اطراف آن توسط پزشک است و می تواند به شناسایی برخی تغییرات غیرطبیعی کمک کند. با این حال، در زنان با خطر متوسط، معاینه بالینی پستان به تنهایی جایگزین ماموگرافی نمی شود و به عنوان روش مستقل غربالگری روتین توصیه نشده است. اگر پزشک در معاینه توده یا تغییر مشکوکی پیدا کند، ممکن است برای بررسی بیشتر تصویربرداری تشخیصی درخواست شود.

بیوپسی سینه

بیوپسی سینه روش غربالگری نیست و زمانی انجام می شود که در معاینه یا تصویربرداری، ناحیه ای مشکوک مشاهده شده باشد و برای تشخیص دقیق به بررسی نمونه بافت نیاز باشد. در این روش، بخشی از بافت یا سلول های ناحیه مورد نظر برداشته و برای بررسی پاتولوژی ارسال می شود. نتیجه بیوپسی می تواند مشخص کند که یک ضایعه خوش خیم است یا حاوی سلول های سرطانی یا تغییرات دیگری است که به بررسی و درمان نیاز دارند.

بنابراین، بیوپسی در ادامه فرآیند تشخیص یک یافته مشکوک قرار می گیرد، نه در مرحله غربالگری. برای آشنایی بیشتر با این روش و عوارض احتمالی آن، می توانید مطلب عوارض بيوپسي سينه را مطالعه کنید.

سن مناسب برای غربالگری سرطان پستان

سن شروع و فاصله بین غربالگری ها برای همه زنان یکسان نیست و علاوه بر سن، باید میزان خطر ابتلا نیز در نظر گرفته شود. برای زنان با خطر متوسط، یکی از توصیه های به روز و معتبر، توصیه کارگروه خدمات پیشگیرانه ایالات متحده (USPSTF) است که انجام ماموگرافی را از 40 سالگی تا 74 سالگی، هر دو سال یک بار توصیه می کند.در عین حال، همه راهنماهای معتبر برنامه یکسانی ندارند. برای مثال، انجمن سرطان آمریکا به زنان 40 تا 44 ساله امکان شروع غربالگری سالانه را می دهد، غربالگری سالانه را برای 45 تا 54 سالگی توصیه می کند و از 55 سالگی به بعد، ادامه سالانه یا انجام ماموگرافی هر دو سال یک بار را مطرح می کند. بنابراین نمی توان یک سن و فاصله زمانی را بدون توجه به شرایط فرد برای همه زنان مناسب دانست.افرادی که سابقه خانوادگی قابل توجه، جهش ژنتیکی مرتبط با افزایش خطر، سابقه پرتودرمانی قفسه سینه در سنین پایین یا سایر عوامل پرخطر دارند، ممکن است به شروع غربالگری در سن پایین تر و استفاده از MRI در کنار ماموگرافی نیاز داشته باشند. در این شرایط، برنامه غربالگری باید به صورت فردی و با نظر پزشک تعیین شود.

اگر درباره زمان انجام ماموگرافی سوال دارید، تعیین زمان مناسب به نوع بررسی و شرایط فرد بستگی دارد و بهتر است توصیه پزشک در نظر گرفته شود. برای آشنایی بیشتر می توانید مطلب بهترین زمان ماموگرافی را مطالعه کنید.

عوارض غربالگری سینه

از معایب غربالگری سینه می توان به مواردی مانند مثبت کاذب اشاره کرد؛ به این معنا که در تصویر برداری، توده یا تغییر بافتی مشکوکی دیده شود که در بررسی های تکمیلی مشخص شود سرطانی نیست. در چنین شرایطی ممکن است فرد برای انجام تصویر برداری های بیشتر یا سایر بررسی های تشخیصی ارجاع شود که علاوه بر تحمیل هزینه و زمان، می تواند باعث نگرانی و استرس موقت بیمار شود.

غربالگری سرطان پستان را جدی بگیرید

غربالگری سرطان پستان نباید به زمانی موکول شود که توده یا علامت واضحی ایجاد شده باشد؛ زیرا هدف اصلی غربالگری، شناسایی بیماری در افرادی است که هنوز علامتی ندارند. سرطان پستان در صورت تشخیص زودهنگام معمولا فرصت بیشتری برای درمان موثر دارد و داده های مؤسسه ملی سرطان ایالات متحده آمریکانیز نشان می دهد که مرحله بیماری هنگام تشخیص با پیامدهای درمانی متفاوتی همراه است.به تعویق انداختن غربالگری در فردی که در گروه سنی یا خطر مناسب برای انجام آن قرار دارد، می تواند باعث شود یک بیماری احتمالی در زمان دیرتری شناسایی شود. در این شرایط ممکن است بیماری در زمان تشخیص گسترده تر باشد و روند بررسی و درمان پیچیده تر شود. البته انجام غربالگری نیز تضمین نمی کند که تمام سرطان ها شناسایی شوند و هیچ روش تصویربرداری نمی تواند جایگزین مراجعه به پزشک در صورت ایجاد علائم جدید شود. بنابراین، بهترین رویکرد این است که غربالگری بر اساس سن و عوامل خطر به صورت منظم انجام شود و در صورت مشاهده هر تغییر جدید در پستان، فرد بدون توجه به نتیجه آخرین غربالگری برای بررسی پزشکی مراجعه کند.

• ماموگرافي در چه کساني انجام مي شود؟
  تاریخ انتشار : 1399-12-19تاریخ بروز رسانی : 1405-07-05